ABN AMRO heeft voor de derde keer een rapport gepubliceerd over de problematiek rond netcongestie. Uit het rapport ‘Netcongestie: Op zoek naar de grens’ blijkt dat begin 2026 14.000 bedrijven op de wachtlijst stonden voor een (uitbreiding van hun) stroomaansluiting. En dat heeft effecten op hun en de algemene economische groei. Er is deels goed nieuws: netbeheerders en bedrijven werken steeds nauwer samen op het gebied van netcongestie en kunnen zo gerichter aan een oplossing werken. Maar het proces van verbeteren loopt trager dan verwacht.
Tekst: Anke Hoets.
De opstellers van het rapport gaan in diverse hoofdstukken in op problematiek. Ze geven:
- Een beschrijving van de vormen van netcongestie: fysieke (geen capaciteit) en administratieve netcongestie (onevenredige verdeling van de capaciteit door reserveringen);
- Een overzicht van de veranderingen in wet- en regelgeving die moeten zorgen voor meer flexibiliteit in de verdeling van de netcapaciteit;
- Inzicht in de grenzen van de netcapaciteit, het sterkst voelbaar in de driehoek Flevoland (onderdeel van de Metropoolregio Amsterdam) – Gelderland – Utrecht.
De conclusie van het rapport is niet mals: “De belangrijkste conclusie van dit rapport is de vaststelling dat we niet alleen tegen de technische grenzen van ons stroomtransport aanlopen, maar ook tegen de organisatorische grenzen. De diverse betrokkenen beschikken over een bestaand pakket van processen en gereedschappen dat echter niet geëigend is om de complexiteit rond netcongestie aan te pakken. We hebben te maken met verschillende probleemdomeinen die op elkaar inwerken en per locatie anders zijn.”
Stroomkoppelaars
De schrijvers vrezen dat partijen elkaar in een organisatorische houdgreep nemen die vertragend zal werken. Hun advies: “Versnelling zal gevonden worden in het benoemen van stroomkoppelaars die op de lokale bedrijventerreinen ‘de boer op gaan’ om de samenwerking tussen bedrijven vorm te geven, zodat het gesprek met de netbeheerder kan worden gestart. Wie moet die stroomkoppelaars, die vaak alleen en lokaal opereren, betalen? Dat lijkt ons het belangrijkste agendapunt voor alle betrokken stuurgroepoverleggen voor het komende halfjaar.”
Energiehubs
Een van de aanbevelingen om snel resultaat te boeken is samenwerking tussen bedrijven, bijvoorbeeld in een energiehub. “Om ondernemingen in staat te stellen hun processen verder te elektrificeren en een verdere groei van de bedrijvigheid te faciliteren, is vergaande samenwerking nodig. Zo kunnen op bedrijventerreinen energiehubs worden gevormd. Doordat de bedrijven binnen zo’n hub hun energieverbruik op elkaar afstemmen kan de bestaande capaciteit beter worden benut.”
Energiecoöperatie in de Amsterdamse haven
De onderzoekers van ABN AMRO bespraken in hoofdstuk vier de mogelijke oplossingen voor netcongestie en interviewden personen en bedrijven die zich al langer met de problematiek bezighouden. Onder hen is Gem Beemsterboer, directeur bij Havenbedrijf Amsterdam (en partner van Amsterdam Logistics). ABN AMRO sprak met hem over de voortgang van de energiecoöperatie in de Amsterdamse Haven (ECAH), de uitdagingen rondom netcongestie en nieuwe mogelijkheden voor bedrijven om samen te werken op het stroomnet. Volgens Beemsterboer is de versterkte samenwerking met Liander een van de belangrijkste successen van het afgelopen jaar: “Door samen te werken en informatie uit te wisselen, ontstaat er ruimte in het systeem. Dat maakt het mogelijk om bedrijven te helpen, verduurzaming te versnellen en nieuwe contractvormen te testen.”
Lees het volledige interview op pagina 23 en 24 van het rapport.
